Mindful Communiceren: “Wij Samen” versus “Ik Eerst”
Inspiratiemail april 2018
Soms ben ik ‘betoverd’ door mijn verhaal. Dan wil ik zo graag vertellen wat ik denk, vind of zojuist uit mijn grote teen heb opgediept, dat ik niet meer in de gaten heb of de ander nog wel luistert.
Wat mij ook weleens overkomt, is dat iemand mij iets vertelt en dat bijvoorbeeld het woord ‘auto’ valt, waarop ik in gedachten ineens buiten sta op het moment dat ik inparkeerde. Heb ik de parkeerapp wel geactiveerd? Ik heb geen idee wat de verteller op dat moment aan het vertellen is.
Of ik kom in het centrum van Delft iemand tegen die ik al een tijd niet heb gezien. Terwijl de ander vrolijk vertelt over … wat eigenlijk? … Oh ja, ik was er niet bij, want ik was in een innerlijke dialoog gezogen. Ik kon me de zijn naam niet meer herinneren en was aan het graven in mijn geheugen.
Of – en dit is het laatste voorbeeld, maar ik zou er zo nog 20 kunnen geven – iemand vertelt een verhaal waarvan ik denk dat ik al weet hoe het verder gaat. Mijn gedachten hollen vooruit en als de lippen van de verteller stoppen met bewegen, zeg ik iets wat begripvol moet overkomen. De verteller valt stil; ik zit er fors naast. Er is geen connectie meer.
Gelukkig ben ik al een tijdje aan het oefenen met Mindful Communiceren. Hierdoor merk ik het op en kan ik mezelf terug navigeren naar het contact met de ander, de aandacht voor “Wij eerst”. Soms gaat dat snel en soepel, soms vraagt het wat tijd.
En soms heb ik het toch helemaal niet door … En valt het kwartje een uur later. Of als ik de volgende ochtend (te vroeg) wakker word.
Zie je de link tussen Mindful Communiceren en Mindful Zelfcompassie?
Dit is hoe het leven is. Meestal hebben we allemaal goede intenties. We zijn opgestaan, hebben een korte ochtendmeditatie gedaan, onze intentie voor de dag neergezet (“Moge ik vandaag geduld hebben met mezelf en met iedereen die ik ontmoet,”) … We zijn ‘helemaal Zen’.
En dan begint de dag …
Van je kussen af – Mindfulness in relatie
Als we de wereld weer in stappen, dan komen we situaties en mensen tegen. Goed oefenmateriaal. Vaak pittiger dan het oefenmateriaal waar we op ons kussen mee in het reine waren gekomen.
Mensen die we tegenkomen, hebben allemaal hun eigen humeuren, gedachten, agenda’s en ritme. Net als wij. En deze blijken niet altijd helemaal overeen te komen.
Een paar jaar geleden, bij de inleiding van een stilteretraite, vertelden ze waarom we niet thuis, alleen, in stilte oefenen, maar juist samen, in een groep:
“Het is net als aardappelen wassen. Deze doe je ook niet een voor een onder de kraan. Je doet ze samen in een pan met water en je laat ze langs elkaar wrijven om ze schoon te wassen.”
De wrijving in onze dagelijkse interacties – ons openen en sluiten, ons engagement en onze afleidingen, onze interesses en neuroses – zijn de werkzame stof van Mindful Communiceren. Tijdens de trainingen en oefengroepen gaat het niet over de inhoud van de communicatie, maar om de communicatie zelf. Mindful Communiceren is de oefening.
Boek: Mindful Communiceren
Dit boek van Susan Gillis Chapman is een goed inleidend werk.
Ik heb het geluk gehad om twee retraites met haar te doen en aanvullend heb ik de vijfweekse online basistraining gevolgd. Hierbij heb ik haar veel horen spreken. Zij is een genie op het gebied van Mindful Communiceren, vol met anekdotes en voorbeelden.
Maar ze heeft ook een even werkbaar als simpel model gemaakt: een stoplichtsysteem. Haar compagnon en trainer Greg Heffron legt het uit in onderstaande video.
Er staan ook oefeningen in het boek, waarmee je zelf aan de slag kunt.
Susan Gillis en Greg Heffron hebben het Greenzone Institute opgericht. Een greenzone is een veilige zone (de term komt van speciale veilige zones die in oorlogsgebied worden gecreëerd). In deze veilige zone staat het licht op groen. Zo’n groene zone kunnen we zelf – formeel of informeel – creëeren.
Kun jij voorwaarden noemen voor goede communicatie?
De vuistregel bij Mindful Communiceren: “Wij Samen”
Dit betekent niet dat je altijd alleen maar leuke dingen tegen elkaar te zeggen hebt. Maar je zorgt wel eerst voor de relatie in het moment: heeft iemand tijd en aandacht voor hetgeen jij wilt bespreken?
Deze check doe je eigenlijk steeds opnieuw, van moment tot moment, tijdens de communicatiesessie. Steeds opnieuw check je of het licht nog op groen staat (bij jezelf en bij je communicatiepartner).
Trainingen en retraites Mindful Communiceren
Sinds de laatste retraite die ik in Nederland heb gedaan bij Susan en Greg, ben ik helemaal in de materie gedoken. Ook assisteer ik Greg bij het ontwikkelen van een gelaagde serie trainingen:
- De eerste laag is er al: de retraites en de online basistraining
- De tweede laag is een langlopende ‘Advanced’ online training die opleidt tot ‘facilitator’ (als je wilt, want je kunt hem ook puur voor jezelf doen) – start jaarlijks
- De derde laag is een teacher training – start jaarlijks
De trainingen staan op www.greenzonetalk.com/
Voorproefje
Onderstaande video is een ’taster’; je krijgt een idee van de wekelijkse talks van Susan Gillis Chapman tijdens de 5-weekse online training. Tegelijk is het een introductie van het mindfulnessaspect van mindful communiceren.
NB Misschien moet je even wennen en begin je na een paar minuten nog even opnieuw. Susan vertelt veel in korte tijd …
Noot
Ik ben ‘group leader’ en ‘Greenzone trainer’ en wil in de toekomst zelf Mindful Communiceren workshops of trainingen aanbieden. Tot die tijd link ik je door naar de Engelstalige trainingen.
Deze blog is ook – in het Engels – verschenen op greenzonetalk.com